Wat is Web3?

Web3 wordt vaak omschreven als de volgende fase van het internet. Waar Web2 draait om platforms en centrale bedrijven die data beheren, richt Web3 zich op decentralisatie, digitale eigendom en gebruikerscontrole. In plaats van dat grote technologiebedrijven bepalen hoe data wordt opgeslagen en gebruikt, wil Web3 die macht teruggeven aan de gebruiker. Dit concept belooft een digitale wereld waarin de macht niet langer bij een handvol miljardenbedrijven ligt, maar verspreid is over de miljoenen deelnemers van het netwerk. De term Web3.0 wordt steeds vaker gebruikt binnen de cryptowereld, vooral in combinatie met blockchaintechnologie, Decentralized Finance (DeFi), Non-Fungible Tokens (NFT‘s) en gedecentraliseerde apps. Maar wat is Web3 precies, hoe is het ontstaan en wat betekent het voor de toekomst van het internet? In dit artikel lees je wat Web3 is, welke onderdelen erbij horen en welke voordelen, uitdagingen en kritiekpunten er bestaan.

Kort samengevat

• Web3 is een visie op een gedecentraliseerd internet zonder centrale autoriteiten
• Blockchain vormt de technologische basis voor veiligheid en vertrouwen
• Gebruikers krijgen meer controle over hun eigen data en digitale identiteit
• Web3 omvat dApps, DAO‘s, DeFi en NFT‘s als bouwstenen
• Het concept is volop in ontwikkeling en nog niet volledig gerealiseerd voor de massa
• De focus ligt op eigenaarschap: van consumeren naar bezitten

Wat is Web3?

Web3 is een verzamelnaam voor technologieën en ideeën die gericht zijn op een internet zonder centrale controle. In plaats van dat data wordt opgeslagen op servers van grote bedrijven zoals Google, Meta of Amazon, wordt informatie verspreid over netwerken via blockchaintechnologie. Dit principe noemen we decentralisatie. In Web3 hebben gebruikers een digitale identiteit en kunnen zij rechtstreeks interactie hebben met applicaties via een web3 wallet. Die wallet fungeert als toegangspoort tot diensten en applicaties, zonder dat een traditioneel account nodig is. Je logt niet in met een e-mailadres en wachtwoord dat ergens in een database staat, maar je verbindt je unieke cryptografische sleutel. Web3 is daarmee niet één platform of bedrijf, maar een ecosysteem van technologieën dat draait om decentralisatie en digitale eigendom. Het is de overgang van een internet waar je alleen kunt lezen en schrijven naar een internet waar je ook daadwerkelijk eigenaar bent.

Het ontstaan van Web3

Om Web3 te begrijpen, is het nuttig om terug te kijken naar eerdere fases van het internet. De evolutie van het web wordt vaak ingedeeld in drie tijdperken.

Web1: Read-Only (1990-2004)

Web1 werd gekenmerkt door statische websites. Gebruikers konden informatie lezen, maar nauwelijks zelf bijdragen. Het was een soort digitale encyclopedie. Er was weinig interactie en de meeste content werd gegenereerd door een kleine groep makers.

Web2: Read-Write (2004-heden)

Web2 bracht interactieve platforms zoals sociale media en cloudservices. Gebruikers konden content creëren (blogs, video's, posts), maar gaven hun data grotendeels uit handen aan centrale bedrijven. Deze bedrijven verdienden geld met de data van gebruikers.

Web3: Read-Write-Own

Web3 ontstond als reactie op deze centralisatie. Ontwikkelaars en cryptografen zochten naar manieren om controle over data terug te geven aan individuen. Blockchaintechnologie bood daarvoor een technische oplossing. De opkomst van Bitcoin en later Ethereum versnelde de ontwikkeling van Web3-toepassingen door programmeerbaar geld en smart contracts mogelijk te maken.

Onderdelen van Web3

Web3 bestaat uit verschillende bouwstenen die samen het ecosysteem vormen. Deze technologieën werken samen om de centrale tussenpersoon overbodig te maken.

1. Blockchain

Blockchain is de kerntechnologie achter Web3. Het is een gedistribueerd netwerk waarin transacties worden vastgelegd zonder centrale partij. Elke deelnemer in het netwerk kan transacties verifiëren. Dit zorgt voor transparantie en vermindert afhankelijkheid van tussenpersonen.

2. Self-Sovereign Identity (SSI)

Self-Sovereign Identity (SSI) betekent dat gebruikers controle hebben over hun digitale identiteit. In plaats van accounts bij verschillende platforms, beheren gebruikers hun identiteit zelf via cryptografische sleutels. Dit vermindert afhankelijkheid van centrale databanken en biedt meer autonomie over welke informatie je met wie deelt.

3. Non-Fungible Tokens (NFT‘s)

Non-Fungible Tokens (NFT‘s) zijn digitale eigendomsbewijzen op de blockchain. Ze maken het mogelijk om unieke digitale items te bezitten, zoals kunst, verzamelobjecten of digitale assets in games. NFT‘s spelen een belangrijke rol in Web3 doordat ze digitale schaarste en bewijsbaar eigendom mogelijk maken.

4. Gedecentraliseerde apps (dApps)

Gedecentraliseerde apps, ook wel dApps genoemd, draaien op blockchainnetwerken in plaats van op centrale servers. Gebruikers verbinden zich via een web3 wallet met deze applicaties. Bekende voorbeelden zijn toepassingen binnen Decentralized Finance (DeFi), waar je kunt lenen of sparen zonder bank.

5. Decentralized Autonomous Organizations (DAO‘s)

Decentralized Autonomous Organizations (DAO‘s) zijn digitale organisaties die worden bestuurd via smart contracts en stemmechanismen op de blockchain. Beslissingen worden genomen door tokenhouders, in plaats van door een traditionele directie of raad van bestuur.

De bouwstenen van Web3

Naast blockchaintechnologie zijn er aanvullende concepten die Web3 vormgeven en het internet slimmer en toegankelijker maken.

Ubiquity

Ubiquity verwijst naar de constante beschikbaarheid van het internet via verschillende apparaten. Web3 bouwt voort op deze ontwikkeling en integreert digitale identiteit over meerdere platforms, zodat je identiteit overal mee naartoe reist.

Het semantisch web

Het semantisch web draait om het beter interpreteren van data door machines. In combinatie met blockchain kan dit zorgen voor efficiëntere en slimmere digitale systemen die de context van informatie begrijpen.

Artificial Intelligence (AI)

Artificial Intelligence (AI) speelt een rol in het analyseren van grote hoeveelheden data. Binnen Web3 kan AI worden ingezet voor slimme contracten, geautomatiseerde besluitvorming en het beveiligen van netwerken tegen aanvallen.

3D graphics en digitale werelden

Digitale werelden en 3D-omgevingen (vaak de Metaverse genoemd) worden nauw geassocieerd met Web3. Denk aan virtuele omgevingen waarin digitale assets via NFT‘s worden beheerd en verhandeld tussen gebruikers.

Zo verandert Web3 het internet

Web3 verandert het internet door eigendom en controle te herdefiniëren. In plaats van dat platforms eigenaar zijn van data en content, krijgen gebruikers meer zeggenschap. Je data is niet langer het product van een ander bedrijf, maar een asset van jezelf. Daarnaast vermindert Web3 de rol van tussenpersonen. Financiële transacties via DeFi verlopen bijvoorbeeld zonder traditionele banken, wat kosten kan verlagen en de toegang tot financiële diensten wereldwijd kan vergroten. Web3 introduceert ook nieuwe economische modellen, zoals 'play-to-earn' of 'participate-to-earn', waarbij gebruikers kunnen deelnemen aan netwerken en daarvoor beloond worden via tokens.

Wat zijn Web3 cryptocurrencies?

Web3 cryptocurrencies zijn digitale tokens die worden gebruikt binnen Web3-ecosystemen. Ze hebben vaak een specifieke functie binnen het netwerk:

• Betaalmiddel: Voor diensten binnen een dApp.
• Governance-token: Om stemrecht te krijgen in een DAO.
• Staking-token: Om het netwerk te beveiligen en beloningen te verdienen.
• Toegangssleutel: Voor exclusieve content of communities.

Veel projecten binnen DeFi, NFT-platforms en DAO‘s maken gebruik van eigen tokens om het netwerk te ondersteunen en deelnemers te stimuleren.

Hoe kom je op Web3?

Toegang tot Web3 begint meestal met een web3 wallet, zoals MetaMask of Trust Wallet. Deze wallet stelt je in staat om verbinding te maken met blockchainnetwerken en dApps. Je hoeft geen account aan te maken bij een dApp; je klikt simpelweg op "Connect Wallet". In plaats van inloggen met een gebruikersnaam en wachtwoord, verbind je met je wallet. Hiermee onderteken je transacties en bevestig je acties. Je wallet is je paspoort, je kluis en je handtekening in één.

Voordelen van Web3

1. Eigenaar van je eigen data

Gebruikers beheren hun data via cryptografische sleutels. Je bepaalt zelf wie toegang heeft tot je informatie en je kunt deze toegang op elk moment intrekken.

2. Tegengas tegen Big Tech

Door decentralisatie vermindert de macht van grote technologiebedrijven. Er is geen centrale knop die een bedrijf kan indrukken om je van het internet te verwijderen of je data te verkopen.

3. Interoperabiliteit van gegevens

Data en assets kunnen tussen verschillende platforms worden gebruikt. Een item dat je in de ene game verdient, zou je (in theorie) kunnen gebruiken in een andere applicatie, omdat het op een open blockchain staat.

4. Minder centrale controle

Web3 vermindert de rol van centrale toezichthouders binnen het netwerk zelf. Censuur wordt lastiger omdat er geen centraal punt is om aan te vallen of te reguleren.

Belemmeringen van Web3

Gebruiksvriendelijkheid

Web3 is technisch complex. Het beheren van private keys en wallets vraagt veel verantwoordelijkheid. Als je je geheime woorden (seed phrase) verliest, is je toegang tot je assets voorgoed weg. Er is geen "wachtwoord vergeten" knop.

Schaalbaarheid

Blockchainnetwerken hebben te maken met schaalbaarheidsuitdagingen. Wanneer veel mensen tegelijkertijd een netwerk gebruiken, kan dit leiden tot vertragingen en extreem hoge transactiekosten (gas fees).

Kritiek op Web3

1. Hoe decentraal is Web3?

Sommige projecten claimen decentraal te zijn, maar worden in de praktijk beheerd door kleine groepen ontwikkelaars of grote investeerders die de meeste tokens bezitten.

2. Netwerkeffect

Bestaande grote platforms hebben sterke netwerkeffecten. Mensen blijven op Instagram of Facebook omdat hun vrienden daar zijn. Het is erg moeilijk om gebruikers te laten overstappen naar nieuwe, lege systemen.

3. Venture capital

Een groot deel van Web3-projecten wordt gefinancierd door venture capital. Critici zoals Jack Dorsey beweren dat Web3 hierdoor eigendom wordt van durfkapitalisten in plaats van de gebruikers.

4. Behoefte aan regulering

Web3 opereert soms in een grijs gebied, maar moet uiteindelijk voldoen aan bestaande juridische kaders. Regulering speelt een grote rol in de verdere ontwikkeling en acceptatie door het grote publiek.

De toekomst van Web3

Web3 bevindt zich nog in een vroege, experimentele fase. Nieuwe technologieën (zoals Layer 2 oplossingen), betere regelgeving en verbeterde gebruiksvriendelijkheid zullen bepalen hoe het ecosysteem zich verder ontwikkelt. Of Web3 het internet volledig zal transformeren zoals Web2 dat deed, blijft onderwerp van discussie. Wel is duidelijk dat blockchain, digitale identiteit en gedecentraliseerde systemen een blijvende invloed hebben op digitale innovatie en de manier waarop we nadenken over data en eigendom.

Veelgestelde vragen

Wat is een web3 wallet?

Een web3 wallet is een digitale kluis waarmee je verbinding maakt met blockchainnetwerken en dApps. Je beheert hiermee je cryptocurrencies, NFT's en digitale identiteit zonder tussenkomst van een bank.

Is Web3 veilig?

Web3 maakt gebruik van sterke cryptografie en blockchaintechnologie, wat in de basis erg veilig is. Veiligheid hangt echter ook sterk af van het gedrag van de gebruiker: hoe je omgaat met je private keys en welke dApps je toestemming geeft.

Waarom is Web 3.0 nog niet volledig gerealiseerd?

Web3 is technisch complex en vereist schaalbare infrastructuur om miljoenen gebruikers tegelijk te kunnen bedienen. Bovendien moeten wet- en regelgeving nog worden aangepast aan deze nieuwe manier van internetten.